Opening seizoen 2013

Volgende week is het meivakantie en dan is het eindelijk weer zover. We gaan het fietsseizoen openen met een tochtje. Een beetje laat dit jaar. Dat kwam doordat we veel te veel tijd te weinig hadden en ook het weer werkte niet echt mee. Maar goed, nu is het dan eindelijk zover.
De keus is gevallen op de Noord-Duitse waddenkust. Wat?! Ja, de waddenkust. En dan in Noord-Duitsland. Die in Nederland hebben we al vele malen gezien, dus het leek ons tijd om eens te kijken of het bij onze oosterburen er anders uitziet. Op het net vond ik een mooi artikel uit de ‘Op pad’ geschreven door Kees Swart die het een tijdje geleden gefietst heeft. Er zat zelfs een track bij. Een bijkomend voordeel is dat het lekker dichtbij is. Er zijn voldoende campings en ze zijn ook nog open. Meer hebben we niet nodig.

Komende zondag worden we iets voor Hamburg gedropped. En dan is het min of meer de kustlijn volgen naar Emden. Daar nemen we het pontje naar Delfzijl en dan zijn we weer bijna thuis. We hebben het dan wel over zeven dagen fietsen. Nou eigenlijk zes, want de eerste en laatste dag zijn bejaardendagen qua afstand. Op onderstaand kaartje kun je de route globaal zien.

overzicht

Ik heb de IPad natuurlijk mee en als er gelegenheid is dan zal ik kond doen van hetgeen we onderweg meemaken en zien. Op de route zijn ook een (groot) aantal caches, dus er is altijd wel wat te doen voor het geval de (tegen)wind gaat vervelen. Want dat is één van de uitdagingen; aan de kust waait het altijd. De vraag is alleen welke kant op?
De andere uitdaging is de pont in Willemshaven. Die vaart dus tijdelijk niet. Als alternatief rijdt er een bus, maar ik ben er nog niet uit of wij met de fietsen en bagage mee kunnen. Als dat niet kan, dan gaan we voor plan B wat omfietsen betekent.

De meeste spullen zijn alweer gepakt. Morgen de rest en dan zijn we er helemaal klaar voor. En hebben we zin? Ja, we hebben zin!

Hammam

Voor wie het niet wist; Afgelopen weekend zijn we in Istanbul geweest. Naast de vlucht en het hotel hadden we een pakket geboekt met gids en bezienswaardigheden. In dit pakket zat ook een bezoek aan de hammam (ter waarde van €30). Samen met Anko, Aukje en Saskia ga ik daar badderen.
Laat ik gelijk maar met de deur in huis vallen: Ik ben gewassen en geboend door een man. De laatste keer dat dit gebeurd is, moet zo’n 49 jaar geleden geweest zijn. Tenminste, ik ga er vanuit dat mijn vader mij als baby in bad heeft gedaan. Afgelopen weekend was de tweede keer.

Bij binnenkomst worden de vrouwen gescheiden van de mannen. Anko en ik komen in een ruimte waarin een aantal bankjes staan. Op de verdiepingen rondom zijn kleedhokjes. Bij een deur, wat de ingang naar het badgedeelte blijkt te zijn, hangen wat mannen rond. Echte Turken. Zwart haar, grote snor en veel lichaamsbeharing. Ze zouden zo van de set van ‘Planet of the Apes’ weggelopen kunnen zijn.
Bij een balie krijgen we een lap. Met drukke gebaren worden we gesommeerd naar boven te gaan. ‘Up, up, up!’. Commando’s alsof we honden zijn die afgericht moeten worden.

hammam0-klein

Boven worden we opgevangen door iemand die ons even opgewonden dirigeert naar een hokje. Hij wil ons met vier man in een hokje voor twee stoppen. We zijn duidelijk toeristen, maar daar ga ik niet mee akkoord. Ik geef aan dat Anko en ik een eigen hokje willen hebben. Met een zucht krijgen we die dan ook. Maar niet van harte. In het hokje kleden we ons uit, draperen de lap om de lendenen en gaan weer naar beneden. Ik vergeet mijn slippers en dat blijkt meteen een doodszonde te zijn.
De rondhangende mannen bij de deur zijn de wassers. In de wasruimte is een marmeren plaat met een diameter van een meter of negen en ongeveer een halve meter hoog. Eronder brandt waarschijnlijk een vuurtje want deze bak- en braadplaat is behoorlijk heet. Er liggen wat metalen objecten die nog het meest lijken op een bakvorm waar je een tulband cake in bakt. Sommigen rusten hun hoofd erop, dus dat doe ik ook maar. Echt lekker ligt het niet. Later blijkt dat dit schaaltjes zijn waarmee je water uit emmer schept om het uit te storten over het slachtoffer.
Terwijl ik op begin te warmen staar ik naar het plafond. Het is een koepel zoals in veel gebouwen hier in Istanbul. Via ronde gaatjes sijpelt het licht naar binnen. Best efficiënt moet ik constateren.

hammam1-klein

Na een tijdje perst het zweet zich uit de poriën. Ik hoor Anko naast me roepen. Hem is gevraagd waar hij vandaan komt. Direct na ‘Holland’ roept hij altijd meteen ‘Snijder’. Hiermee hoopt hij het ijs te breken. Maar blijkbaar heeft Snijder het niet zo goed gedaan de laatste tijd want de sfeer wordt er niet beter op.
Op dat moment komt mijn wasser. Ik moet tegen de rand aan gaan liggen en krijg eerst twee emmers water over me heen. De lap begint te plakken. Met de washand die ik bij binnenkomst gekregen heb begint hij mij te schrobben. Met bitse gebaren en eenlettergrepige klanken geeft hij aan als ik moet draaien of zitten. Ik voel me net een wentelteefje. Alles wordt geschuurd behalve de billen en de puddingbuks. Daarna weer twee emmers water en dan is de eerste ronde klaar.

Bij de tweede ronde wordt zeep gebruikt. Van deze zeep wordt schuim gemaakt. Heel veel schuim. Hoe ze het precies doen zie ik niet maar het heeft te maken met dat er lucht gevangen wordt onder een ingezeepte doek. Door de lucht eruit te drukken ontstaat de schuim.

hammam2-klein

Met dit schuim wordt ik gewassen. Het wordt best glad en ik moet alle moeite doen om niet van de plaat te glijden. Het wassen met schuim wordt gecombineerd met een kleine massage. Hij duwt de duimen diep in de spieren tijdens het wassen. Soms zo hard dat hij de plaat onder mij moet voelen. Vooral de rug, de kuiten en de bovenbenen moeten het ontgelden. Dagen later voel ik dit nog. Hierna wordt ik weer afgespoeld. Gelukkig wel met lekker warm water. Dit is wasbeurt twee.

Daarna gaan we naar een andere ruimte waar ik op een heel laag stoeltje moet gaan zitten. De derde wasbeurt komt eraan. Die gaat voornamelijk om het hoofd en het bovenlichaam en het is een wasbeurt die ik niet snel zal vergeten.
Met ingezeept hoofd sist hij in mijn oor ‘joe happy?’. Wat moet ik daar nu op zeggen? Ik weet van ‘happy endings’ in dit soort gelegenheden en daar heb ik absoluut geen trek in. Ik knik wat onbestemd met mijn hoofd. De zeep begint in mijn ogen te prikken. ‘joe oh-kay?’ is het volgende wat ik hoor. De zeep begint nu echt te irriteren in mijn ogen en de lenzen beginnen opzij te drijven. ‘Yes, yes!’ roep ik vertwijfeld. En dan komt de hele aap uit de mouw. ‘You give me big tip later?’. Ik moet nu toch echt die zeep uit mijn ogen krijgen en roep snel weer ‘Yes, yes!’. Er wordt een verlossende emmer water over mijn hoofd uitgestort. Als ik mijn ogen weer kan openen staat hij met uitgestoken hand grijnzend voor me. Er wordt nog een keer herhaald; ‘You give me tip later?’. Met een handdruk moet het bekrachtigd worden. In mijn onnozelheid informeer ik naar ‘How much?’. Dat is niet het juiste antwoord. Ik wordt weer in het stoeltje gedrukt en de haren worden nogmaals gewassen. Er blijken nog wat knopen te zitten in mijn rugspieren en die weet hij feilloos te vinden. Weer wordt er in mijn oor gesist ‘You give me tip later?’. Ik ben wat beter voorbereid en heb mijn ogen stijf dicht gehouden. Maar het enige goed antwoord is  ‘Yes!’. Alles om hier uit  te komen. Eer een emmer water over mee heen en weer die hand. Ik schud hem en hij lijkt tevreden.
Ik wordt terug gebracht naar de bakplaat en mag ik nog even sudderen. Anko is inmiddels klaar en ik ben wel gaar dus ik houd het niet zo lang vol. Nog even afspoelen onder de douche en dan weer naar ons kleedhok. Daar kan toch niets meer mis mee gaan? Fout. Ik vergeet ten eerste mijn slippers. Die staan nog bij de bakplaat. Als blikken konden doden… Vervolgens blijkt ik een gebrek aan lappen te hebben. Ik maak hier geen vrienden.

Door de hitte en het niet afkoelen blijf ik zweten en kom nauwelijks in mijn kleding. Het kamertje  is ook niet zo groot en Anko en ik zitten elkaar flink in de weg. Behoorlijk verhit en kletsnat van het zweet komen we uit ons hokje. Daar worden we opgewacht door de hokjesman. Hij wil fooi. Waarvoor is me onduidelijk maar zijn gebaren spreken boekdelen. Ik heb alleen een briefje van 20 lire (ongeveer 9 euro) en die ga ik echt niet geven. Anko weet 2 euro uit zijn zakken te vissen. Dat gaat in het bakje en Anko loopt door. Ik gebaar dat dit de fooi is voor ons beide maar daar gaat hij niet mee akkoord. Hij blijft wijzen op zijn fooienpotje. Na een paar keer heen en weer wijzen loopt de irritatie op. In mijn portemonnee zit nog 25 eurocent. Boos roep ik dat hij alles kan krijgen en smijt de twee muntjes in zijn potje. Dat gaat niet helemaal goed en omdat we op de eerste verdieping zitten stuitert het geld naar beneden. De man schrikt van mijn reactie. Hij steekt zijn hand uit en spreekt sussende woorden. Eigenlijk heb ik het helemaal gehad en wil weglopen, maar ik geef hem toch nog een hand. Nergens schud je zoveel handen als in Turkije. Beneden kijkt men omhoog vanwege het lawaai en het vallende geld.

Beneden staan wat bankjes waar we bij kunnen komen. Ik heb nog steeds het probleem van de fooi voor de wasser. Met priemende blik kijkt hij me aan om duidelijk te maken dat wij de handen geschud hebben op een deal. Maar hij zegt niets. En ik heb nog steeds alleen het briefje van 20 lire. Ook hij gaat die echt niet krijgen. Voor Anko en mijzelf koop ik een glas vers geperst sinasappelsap. Daarmee kan ik het biljet wisselen en houd ik onder andere vier muntjes van 1 lire over. Dat druk ik hem in de hand. Ik krijg geen indicatie of dit te weinig, genoeg of teveel is. Zwijgend neemt hij het aan en gaat de volgende klant wassen. Ik zie hem niet weer. Daarna begint het wachten op de dames. Op de balustrade staat de hokjesman naar mij te kijken. Ik kan me alleen maar verwonderen over dit ritueel. Waarom willen mannen gewassen worden door mannen? Het is een handeling die wij zelf doen. Het deel massage zou een reden kunnen zijn. Verder kan ik niets bedenken. Ook wat speuren op internet levert niets op. Eén conclusie is me wel duidelijk; één keer maar nooit weer…